NEE tegen kernenergie

30 juni 2026

Niet in de Paulinapolder

Het rijk heeft de locatie in de Paulinapolder bij Biervliet aangewezen als voorkeurslocatie voor twee centrales. Het beoogde complex zal zeven keer zo groot worden als de verouderde centrale in Borsele (schatting 80 tot 100 hectare, PZC). Het landelijke agrarische landschap wordt dan een nieuwe industriezone, schadelijk voor het woonplezier en het toerisme. Er moeten dan koeltorens van honderdvijftig meter tot tweehonderd meter hoog komen, die al zichtbaar zijn vanuit West-Brabant, Walcheren, de Bevelanden, Terneuzen en Hulst. De bouw zal ten minste tien en misschien wel dertig jaar duren, in een provincie met een tekort aan alles – behalve aan rust en ruimte. Zeeuws-Vlaanderen zou in een stoffige bouwput veranderen voor een verouderd energiesysteem: kernenergie is duur, belastend en traag. Een inflexibele en risicovolle oplossing, in een energiesysteem dat juist flexibiliteit nodig heeft. We hebben korte ketens nodig, stroom daar waar het nodig is. Geen intensieve stroomvoorziening waardoor er ook grote stroomvragers als datacentra nodig zijn en extra leidingen door Zuid-Beveland. Zon en wind worden steeds goedkoper, opslag wordt steeds innovatiever en betaalbaarder.

Koeltorens of reusachtige buizen

Het alternatief voor landschapsvervuilende koeltorens is de centrales koelen via reusachtige buizen (diameter 6 meter) en het water aanzuigen vanuit de Westerschelde, misschien wel het meest belaste natuurgebied van Nederland dankzij baggerwerkzaamheden en zware industrie. Dit is een Natura 2000-gebied met waardevolle slikken, schorren en kalm, gunstig water. Onmisbaar voor de Nederlandse, Europese en wereldnatuur, met veel vissen, schaal- en schelpdieren, vogels en zoogdieren die daar afhankelijk van zijn. Koelwater lozen maakt het Scheldewater warmer en minder zuurstofrijk, water opzuigen zorgt voor vissterfte van tienduizenden kilo’s. Er zijn nu al onderwaterhittegolven in de Westerschelde, die alleen maar zullen toenemen. En dat precies op de locatie waar een internationaal belangrijke vismigratieroute ligt.

Ingeklemd door industrie

Onder de Zeeuwen leven veel zorgen over de impact van kerncentrales op onze natuur, het milieu en de leefbaarheid. Het gebied van Terneuzen tot aan Biervliet zou een grote industriële zone worden waar vijftien tot twintig jaar non-stop gebouwd gaat worden, door 8.000 tot 15.000 arbeidskrachten. De centrale van Borsele moest langer openblijven, België heeft ook plannen om de drie verouderde centrales van Doel te gaan heropstarten. Zo zou ook het gebied rondom Hulst ingeklemd komen tussen kerncentrales. De Paulinapolder is van alle aangewezen voorkeuslocaties de plek waar de meeste mensen zullen worden geraakt: diverse boeren, bewoners en bedrijven moeten dan verhuizen. Zeeuws-Vlaanderen heeft een tekort aan woningen, artsen, verplegend en technisch personeel. ZMf heeft ernstige zorgen voor de veiligheid, gezondheid, bereikbaarheid en leefbaarheid. Het agrarische landschap wordt een troosteloze industriezone, desastreus voor het woonplezier en het toerisme. Door de met zúlke grootschalige industrie de Braakman over te steken verlies je de groene buffer tussen West Zeeuws-Vlaanderen en de industrie. Een zorg die al lange tijd gedeeld wordt maar nu werkelijkheid dreigt te worden. En welke ontwikkelingen volgen er dan nog meer?

Niemand wil het risico dragen

Een kerncentrale wordt gebouwd om maximaal stroom te leveren. Hoe minder stroom de centrale levert, hoe zwaarder de lasten doortellen in de kostprijs per kWh. Geen enkel energiebedrijf was bereid om het financiële risico te dragen voor de bouw van nieuwe kerncentrales en daarom is er een fonds vanuit het rijk opgestart, NEO NL, van belastinggeld. Een rapport van bureau Profundo uit 2024 berekende dat kerncentrales gemiddeld meer dan 3 maal zoveel kosten dan oorspronkelijk is begroot, en dat de bouw gemiddeld 2,6 x langer duurt dan gepland. Zij schatten de kosten voor 2 nieuwe centrales op 26-36 miljard, en de bouwtijd minimaal 10 jaar, als alles meezit. Deze torenhoge financiële lasten van kerncentrales zuigen de investeringen weg van innovatieve ontwikkelingen, zoals rondom energieopslag, circulariteit en duurzame energieproductie.

Geen kerncentrales aan de Westerschelde

Een groot deel van de Zeeuwen wil geen kerncentrales aan de Westerschelde. Je beschadigt de kwetsbare natuur, het landschap, het woonplezier en het toerisme door het neerzetten van kerncentrales, al dan niet met torenhoge koeltorens. Bij de keuze van de Paulinapolder komt er extra druk op de Westerschelde, het meest vervuilde natuurgebied van Nederland. Lozen op de Westerschelde is in strijd met Europese regelgeving. Er zijn veel slimmere, schonere en veilige alternatieven voor kernenergie. Daar zijn we al samen mee bezig: zon en wind zijn goedkoper en schoner, opslagtechnologie ontwikkelt zich razendsnel.

Zoals Follow the Money schreef: “het lijkt erop dat als die kerncentrales aan de Westerschelde erdoor worden geduwd, óf het Zeeuwse landschap, óf het Zeeuwse water de klos is”. Goed wonen en goed leven in Zeeland kan zeker zonder kernenergie.

Niet nog meer risico.
Niet nog meer schade.
Niet nog meer ontwrichting in onze provincie.
Geen kerncentrales in Zeeland.

Weerlegde argumenten

• Zeeland is dunbevolkt.
  Alleen als je de menselijke inwoners meetelt. Maar dat aantal verdubbelt door toerisme: Zeeland heeft ongeveer 395.000 inwoners en jaarlijks komen er zo’n drie miljoen toeristen. Zeeland zien als dunbevolkt betekent ook dat je het alleen vanuit de menselijke kant bekijkt: Zeeland telt veel soorten insecten, vogels, zoogdieren, vissen. Unieke flora en fauna. De slikken en schorren van Zeeland zijn een belangrijke rustplaats in de trek van miljoenen vogels en vissen.

• Er ligt al een nucleaire infrastructuur.
  Nee, er liggen wegen naar de centrale van Borsele uit 1973 die al lang dicht had moeten zijn. En er zijn wegen naar COVRA, opslag van nucleair afval dat honderdduizenden jaren lang schadelijk blijft. Zeeland is uiterst kwetsbaar qua wegennet, vooral in de zomer en in noodsituaties. Het is onverantwoord om te tekenen voor vijftien tot dertig jaar extra verstoring door werkverkeer. Bij een ramp zijn de gevolgen onvoorstelbaar. Bovendien hebben we geen enkele kennis in huis van moderne kernenergie, is onze kennis gedateerd en hebben we in Nederland geen moderne centrales.

• Er is voldoende koelwater beschikbaar.
  Dit zou dan uit de Westerschelde moeten komen, een beschermd Natura 2000-gebied. Europese regelgeving staat lozingen niet toe. Baggerwerkzaamheden en de industrie hebben de waterkwaliteit al ernstig vervuild. Langs de Westerschelde staan ook al nieuwe waterstoffabrieken gepland. Er wordt ook gesproken over datacenters (ook grote watervragers) en andere hoogintensieve industrie.

• Zeeland is voor kernenergie.
  Er zijn het afgelopen jaar enkele enquêtes en inspraakavonden geweest, maar de ware impact van twee kerncentrales is nog niet eerlijk met de Zeeuwen gedeeld: milieuschade, verlies van landbouwgrond, decennialang een stoffige bouwput zijn in een regio die slecht bereikbaar is, met tekorten aan artsen, woningen en technisch geschoolde mensen. Borsele tot de Kern en Terneuzen tot de Kern voeren gedreven actie. Bestuurders zien Zeeland graag als stopcontact en hub voor de industrie, maar willen ook 100.000 nieuwe bewoners aantrekken én de groene ruimte en het toerisme behouden. Politici schermen met een ‘Rijk Regio Pakket’ vol fantastische voordelen, maar het vorige proces na de Marinierskazerne werd een ondemocratisch en ontransparant fiasco. De kernenergielobby vanuit de provincie lijkt zich nu te richten op een flinke financiële compensatie waar diverse voorzieningen mee kunnen worden gefinancierd. Voorbijgaand aan de werkelijke impact van kerncentrales voor Zeeland en de Zeeuwen.

Meer argumenten tegen kernenergie

• Radioactief afval blijft 240.000 jaar lang gevaarlijk, een probleem dat we op de agenda van volgende generaties dumpen.
• Met kernenergie maak je jezelf afhankelijk van uranium uit instabiele regio’s, dat steeds schaarser wordt en steeds extremer bevochten.
• We moeten ons voorbereiden op oorlogsdreiging, zegt het kabinet. Dat tegelijkertijd een extra hoog risicovolle situatie wil creëren met twee nieuwe radioactieve kerncentrales. In een provincie waar de wind meestal uit het zuidwesten waait, dus bij een ramp is meteen heel Nederland getroffen.
• Kerncentrales voegen aan het koelwater chemicaliën toe, om corrosie van leidingen en installaties te voorkomen. Stoffen die in de Westerschelde terecht komen. Leidingen op de bodem zorgen voor extra chemische belasting en veiligheidsrisico’s.
• Waterkoeling leidt tot massale vissterfte. Het koelwatersysteem van de gelijksoortige kerncentrale Hinkley Point in het zuidwesten van Engeland kost naar schatting het leven van 44 duizend kilo vis per jaar.
• Nieuwe kerncentrales aan het water moeten door de opwarming van de aarde steeds vaker worden stilgelegd, zoals nu al vaak in Frankrijk gebeurt. Als het water te warm wordt moet een deel van de kerncentrales stil worden gelegd. De overheid moet dan inwoners en bedrijven vragen om minder stroom te gebruiken.
• De investeringen van 20 tot 50 miljard zijn veel beter te besteden in Nederland en Zeeland: broodnodige natuurgebieden voor de biodiversiteit, werkgelegenheid in duurzame banen, anders wonen, werken en samenleven. Dit enorme bedrag stoppen in verouderde en gevaarlijke technologie is schadelijk kortetermijndenken.
• Als twee kerncentrales in de Paulinapolder worden gebouwd vervallen de geplande aanlandingen van kabels van ‘Wind op Zee’ (pVAWOZ 2031-2040), daarmee vertragen we de komst van duurzame energie naar onze provincie.
• We hebben zoveel stroom niet nodig in de regio, ze zal moeten worden afgevoerd door een toch al overvol hoogspanningsnet, zo blijkt uit een rapport van Tennet.

Meer informatie

Terneuzen tot de kern
Ed Nijpels waarschuwt Zeeland (PZC)
ZMf-projectleider Eric Mahieu bij Follow the Money
Dossier Westerschelde bij Omroep Zeeland